(H)eerlijke voeding

Fair about farming and food

Vegan, puur, e-nummervrij, koolhydraatarm, suikervrij, biologisch, lokaal, natuurlijk, palmolie-vrij, duurzaam, lekker, gezond.. Verantwoord eten krijgt ontzetten veel aandacht en lijkt nog nooit zo hip geweest als nu. Ben jij ook bewust bezig met waar je eten vandaan komt en hoe het gemaakt wordt? In de media is veel aandacht voor voeding in relatie tot het milieu, gezondheid en dierenwelzijn. Als christenen voelen we vaak ook een opdracht om hier bewuste en verantwoorde keuzes in te maken met het oog op zorg voor de Schepping. Maar het lijkt soms zo ingewikkeld als je in de supermarkt staat en het ontbreekt vaak aan tijd om je er echt in te verdiepen. Hoe maak je nou goede en bewuste keuzes?

Laten we eerst eens kijken naar de plek waar het allemaal gebeurt. Boerderijen maken al eeuwen onderdeel uit van het landschap én van de Nederlandse cultuur. Het zijn unieke plekken waar vaak al meerdere generaties families boeren. De kern van een boerderij is dat er voedsel wordt gemaakt en dat op zichzelf is al bijzonder. Daarnaast zorgt het voor zoveel meer: het buitengebied wordt aantrekkelijk gehouden door de mooie boerderijen die er staan, weilanden waar dieren grazen, gewassen die groeien en de natuur eromheen die ook door boeren wordt onderhouden. Steeds vaker is de boerderij ook een sociale plek waar dagbesteding, zorg, recreatie of winkelactiviteit plaatsvindt. Een fijne plek waar je de rust en het ritme van het buitenleven ervaart.

In de Bijbel is ook veel aandacht voor gezond eten en wordt er met respect met voedsel omgegaan. De schapenkuddes van Jacob, magere en vette jaren, de gift van manna, gelijkenissen van de zaaier en het uitdelen van broden en vissen zijn daar allemaal voorbeelden van. Ook zien we eten in de Bijbel vaak een sociale en zelfs religieuze rol hebben, zoals bij het Paasfeest, het Avondmaal en de vele mensen die Jezus bezocht en een maaltijd mee gebruikte. Eten speelt ook in onze samenleving een belangrijke rol. De dagelijkse gezinsmaaltijden waar we bij elkaar aan tafel schuiven en de dag doornemen, weekendborrels, etentjes met vrienden en familie, diners op feestdagen: eten en voedsel verbinden we aan genieten, samenzijn en fijne momenten.

Het idee van bewust genieten van gezond en lekker eten spreekt veel van ons aan. Support your locals is een oproep die we daarbij steeds vaker horen. Waarom is dat eigenlijk belangrijk? Maakt het nou echt uit of je eten van Nederlandse bodem komt of uit het buitenland? Als Eerlijk Eten uit de Streek vinden we een regionaal duurzaam voedselsysteem belangrijk en willen we de hoge kwaliteit voedsel die in Nederland wordt gemaakt bewaren. We hebben voor ogen dat duurzaam voedsel uit de streek voor iedereen beschikbaar en bereikbaar is en dat de boer een eerlijke prijs krijgt voor zijn producten. Om dat te bereiken moeten consumenten en boeren een langdurige verbinding met elkaar aangaan. Verantwoordelijkheid, vertrouwen en transparantie zijn belangrijk om vanuit en aan te werken. Samen zetten we stappen naar een steeds duurzamer regionaal voedselsysteem. De producten bieden we aan via onze webshop, zodat je ze gemakkelijk kunt bestellen.

En hoe zit het nou met duurzaamheid? Je hoort bijvoorbeeld veel over stikstof in de landbouw en minder vlees eten? In principe is het heel simpel: voedsel groeit en komt tot stand binnen een kringloop, die heel mooi is geschapen. In die kringloop hebben de bodem, dieren, gewassen en natuur allemaal een onmisbare rol en werken allemaal samen. De bodem is daarin de basis; een gezonde bodem slaat voedingsstoffen zoals stikstof, fosfor, magnesium en ook CO2 op. Die voedingsstoffen worden veelal uit de mest van dieren gehaald. Het bodemleven, wat bestaat uit talloze wormen, bacteriën en andere beestjes, zorgt voor een goede bodemstructuur en afbraak van de voedingsstoffen. Daardoor kunnen gewassen weer optimaal groeien en door mens en dier gegeten worden. Door een goede samenwerking met de natuur zorgt biodiversiteit (waar het bodemleven onderdeel van is) voor een rijk ecosysteem van planten en dieren die lucht, bodem en water gezond houden. Biodiversiteit zorgt bijvoorbeeld voor bestuiving, waterzuivering en toevoeging van zuurstof van de bodem. Is de kringloop in balans, dan werkt alles samen en is er een minimum aan verliezen van voedingsstoffen.

Waar gaat het dan soms mis? Op het moment dat er meer nutriënten in omloop zijn dan door de bodem en het ecosysteem kunnen worden opgenomen, is er sprake van overschot en dan komen deze bijvoorbeeld in de lucht of water terecht. Dat overschot heeft een verstorende werking op het ecosysteem. De altijd (mede door de invloed van mensen) veranderende omstandigheden in het klimaat, landschap en natuur vragen om een continue zoektocht naar de optimale balans in de kringloop: circulariteit. Dat vraagt van boeren vakmanschap waar we enorm respect voor mogen hebben. Van over de hele wereld kijkt men naar de Nederlandse boeren, die hierin voorop lopen qua kennis en innovaties. Het vraagt ook wat van ons als consumenten: dat wij bewust omgaan met het klimaat en ons eten en zo min mogelijk verspillen.

Ook dieren zijn onlosmakelijk onderdeel van de kringloop; ze houden de bodem gezond, leveren voedingsstoffen voor gewassen én ze leveren ons hoogwaardige en gezonde voeding; eieren, zuivelproducten, kaas en uiteraard ook vlees. Als we alle onderdelen van het dier en gewassen optimaal benutten, zonder iets weg te gooien, dan dragen we bij aan een circulair systeem zonder verspilling.

Wanneer het gaat over duurzaamheid, dan spelen veel factoren een rol. Niet alleen de kringloop maar dus ook eventuele verspilling van voedsel, transportkilometers, onnodige verpakkingsmaterialen, gebruik van brandstoffen, chemische bestrijdingsmiddelen; het weegt allemaal mee. Ook onderdeel van duurzaamheid is de prijs.

Hoe maak je nou zelf verantwoorde voedselkeuzes? Zoveel mogelijk voedsel lokaal kopen, uit het seizoen en zo min mogelijk eten weggooien zijn de makkelijkste stappen die je zelf kunt zetten. Je kunt bijvoorbeeld klant worden bij Eerlijk Eten uit de Streek, of bijvoorbeeld op zoek gaan naar boerderijwinkels in je buurt. Zelfs bij de groenteboer of in de supermarkt kan je informatie vinden over waar eten vandaan komt. Labels zoals biologisch of fair trade zijn niet per definitie doorslaggevend, maar kunnen je uiteraard wel helpen om bewuste keuzes te maken. Koop je eten van dichtbij of zelfs direct van de boer dan kan je ook zien waar je eten vandaan komt en kan de boer je precies vertellen hoe het wordt gemaakt. Bovendien komt dan meestal een groter aandeel van de prijs bij de boer terecht, waardoor die een betere opbrengst ontvangt voor zijn producten. Dan kan de boer blijven bestaan, borgen we voedselzekerheid in eigen land en behouden we de belangrijke functies van boerenbedrijven ook voor de volgende generaties. Daarmee geven we handen en voeten aan rentmeesterschap.

Doe je mee?
Wil jij ook eerlijk eten uit je eigen streek? Via www.eerlijketenuitdestreek.nl kan je klant worden en verschillende abonnementen afsluiten om op een gemakkelijke manier een totaalpakket aan wekelijkse boodschappen af te nemen. Wekelijks inspireren we je met lekkere en gezonde recepten via onze nieuwsbrief. Je kunt in de webshop ook losse producten bestellen. Op de website vind je meer informatie over het initiatief en kan je je abonneren op de nieuwsbrief. Ben je enthousiast geworden en wil je graag bijdragen? Ook als vrijwilliger ben je van harte welkom.

Deze blog is geschreven door Ilona Baan

Geïnspireerd door deze blog?

We hebben nog meer lokale initiatieven voor je op een rij gezet. Kijk eens wat er zoal in onze omgeving voor handen is? Er is waarschijnlijk nog veel meer te ontdekken. Heb je nog een leuke tip? Laat dit dan achter in de reacties!

Zorgboerderij ’t Paradijs, Bielderweg 1
www.boerderijparadijs.nl/

Landwinkel Vanelly, Achterveldseweg 26
www,andwinkel.nl/landwinkels/landwinkel-vanelly-in-barneveld/

De Engelse hof, schoonhorsterweg 11
www.engelsehof.nl/

Kakelvers Veluwe, Donkervoorterweg 11a
www.kakelvers-veluwe.nl/

Biologische tuinderij Elzenkamp, Elzenkamperweg 4, Voorthuizen
www.elzenkamp.nl/

Boerderijwinkel Biohof, Nieuw hofweg 3, Terschuur
www.biohof.nl/

T Schuurtje Hoge Valkseweg 35, Lunteren
www.etschuurtje.nl/

Kip & zo, Nieuwe Markt 7
www.kipzo.nl/

Eco Fields, Matendijk 1, Wekerom
www.ecofields.nl/

Remeker De Groote Voort, Postweg 110, Lunteren
www.remeker.nl/

Jowi’s zolder – Barneveldseweg 49a, Lunteren
www.jowiszolder.nl/

Boerderij Van Kessel, Lage Valkseweg 175, Lunteren
www.boerderijvankessel.nl/

Pluktuin Erf Janz, Rijksweg 67, Voorthuizen
www.pluktuinvoorjou.nl/

Bessenpluktuin, Très Jolie, Boshuisweg, De Glind
www.tresjoliefruittuin.nl/

Eierautomaaten
Onder andere aan de Postweg in Lunteren, Scherpenzeelseweg 39, parkeerplaats Kapteinstraat, Lunterseweg en Achterveldseweg 12

Kijk ook eens op:

Boerschappen.nl
Supportyourlocalsnl.nl
puurdichtbij.nl
Veluwsebox.nl

Geef iemand op: